Kredytobiorcy spłacający kredyty walutowe mogą odetchnąć z ulgą. Rata kredytu we frankach na 300 tys. zł zaciągniętego przed rokiem (marża 1,4%) spadła od 17 lutego (minimum złotego) o 16,5%. Rata analogicznego kredytu w euro obniżyła się jeszcze bardziej, o prawie 19%. W obliczeniach zakładamy, że do wyliczenia oprocentowania bank posługuje się bieżącą stopą rynkową.

Dwa korzystne efekty
Rata kredytowa, zarówno dla kredytu we frankach, jak i w euro jest dziś jednak istotnie niższa niż odpowiednio 13 i 15 stycznia. Wynika to stąd, że na korzystny dla kredytobiorców efekt umocnienia złotego nakłada się spadek oprocentowania rynkowego. Stopa LIBOR dla franka spadła z 0,57% 13 stycznia do 0,4%. Znacznie większy spadek miał miejsce w przypadku stopy LIBOR dla euro, która obniżyła się z 2,5% 15 stycznia do 1,421% obecnie. W efekcie w stosunku do 13 stycznia rata kredytu we frankach (tego dnia była na poziomie 1497 zł) jest niższa o 35 zł, z kolei rata kredytu w euro w stosunku do 15 stycznia (była na poziomie 1783 zł) jest niższa aż o 204 złote.

Zmiana wysokości raty kredytu w euro i frankach*

	CHF	EUR
Dziś	1 462 zł	1 579 zł
17.02.2009	1 751 zł	1 939 zł
15.01.2009		1 783 zł
13.01.2009	1 497 zł
	CHF	EUR
Dziś	2,80	4,23
17.02.2009	3,33ł	4,90
15.01.2009		4,17
13.01.2009	2,8

*kredyt na 300 tys. zł, zaciągnięty przed rokiem, marża 1,4%

2,8 zł silną barierą dla franka
Na rynku CHF/PLN trwa korekta wielomiesięcznego wzrostu. Kurs franka jest najniższy od 13 stycznia, z kolei kurs euro od 15 stycznia. Wynoszą one odpowiednio 2,81 zł i 4,24 zł. Kurs szwajcarskiej waluty tylko w tym miesiącu stracił względem złotego 8,5%, euro 8,2%. Od szczytu są odpowiednio 15,7% oraz 13,2% niżej.

Lepszych proporcji tym ruchom nadaje fakt, że wciąż jeszcze nie udało się złotemu odrobić tegorocznych strat. Frank jest wciąż droższy o ponad 1% niż na koniec 2008 r., a euro o 2,6% droższe. Trudno zatem mówić o ostatecznym odwróceniu zwyżkowych tendencji na tych parach walut. Można oczekiwać, że korekta sprowadzi notowania CHF/PLN w okolice 2,7- 2,8 zł, a EUR/PLN w rejon 4,2 zł. Przebicie tych barier nie będzie jednak łatwe.

Zainteresowanie naszą walutą wynika głównie z poprawy globalnych nastrojów skutkującej mniejszą awersją do ryzyka. Ma to też odzwierciedlenie w spadku premii za ryzyko na rynku obligacji, czy w cenach CDS-ów, czyli kosztów ubezpieczenia przed ryzykiem niewypłacalności naszego kraju. W momencie jednak, w którym znów inwestorzy staną się bardziej wyczuleni na kwestie ryzyka, trzeba liczyć się z odreagowaniem spadku franka i euro. Ten ruch powinien dać odpowiedź, co będzie się działo z kursem tych walut w dłuższym terminie. Na razie odwoływanie alarmu związanego z przeceną złotego byłoby przedwczesne.

Katarzyna Siwek, Krzysztof Stępień
Expander

Powiązane:

• • Komentarz Expandera: Frank po 2,75 zł? (13.03.2009)
• • Expander: Warto wziąć kredyt w euro, ale tylko z niską marżą
• • Oprocentowanie w EUR
• • Oprocentowanie pożyczek w EUR
• • Oprocentowanie kredytów w EUR

Po publikacji danych makroekonomicznych za luty wskazujących na głęboki regres w obszarze przemysłu (spadek produkcji o 14,9% rok do roku), załamanie w handlu detalicznym (pierwsze od kilku lat ujemne tempo wzrostu sprzedaży detalicznej – 1,6% rok do roku), pogorszenie sytuacji na rynku pracy (spadek zatrudnienia w sektorze przedsiębiorstw oraz wzrost bezrobocia do 10,9%), a także dalsze pogorszenie nastrojów konsumentów i przedsiębiorców, kolejna obniżka stóp procentowych przez RPP wydawała się oczywista. Tym razem ekonomiści byli wyjątkowo zgodni prognozując jej skalę, niemal wszyscy „obstawiali” cięcie o 25 pkt. bazowych.

Najprawdopodobniej to nie na kolejnych symptomach załamania gospodarczego, lecz silnej deprecjacji złotego w ostatnich miesiącach i konsekwencjach kolejnego obniżenia kosztu pieniądza dla kursu naszej waluty koncentrowała się dyskusja członków RPP. O tym, jak istotny wpływ na inflację ma osłabiający się złoty świadczy wzrost wskaźnika cen producenckich (PPI) do 5,4% w lutym z 3% w styczniu. Dodatkowym elementem z punktu widzenia złotego jest nasilająca się niestabilność polityczna w regionie. Zmienią się rządy na Węgrzech, i w Czechach. Do tej pory chyba tylko Ukraina była kojarzona z niestabilnością polityczną. Teraz dochodzi kolejny czynnik ryzyka dla globalnych inwestorów.

Po dzisiejszej obniżce bazowa stopa NBP wynosi 3,75%. W obecnym cyklu została już zredukowana w sumie o 225 pkt. bazowych. Stopa rynkowa, od której zależy oprocentowanie kredytów (WIBOR 3M) spadła z kolei z rekordowego poziomu 6,87% pod koniec października do 4,23%, zatem o 264 pkt. bazowe. W efekcie rata kredytu na 300 tys. zł zaciągniętego przed rokiem obniżyła się z 2174 zł dla szczytowego poziomu WIBOR do 1653 zł obecnie, czyli już o 521 zł. Rynek oczekuje, że za trzy miesiące stopa WIBOR spadnie do ok. 3,78% i ustabilizuje się na tym poziomie. Realizacja takiego scenariusza spowodowałaby spadek raty kredytu z naszego przykładu do 1570 zł, czyli o kolejne 83 zł. Wyliczenia są pewnym uproszczeniem, zakładają bowiem aktualizację przez banki na bieżąco stawek oprocentowania rynkowego. W praktyce banki robią to raz na miesiąc lub kilka miesięcy.

Z punktu widzenia polskich obligacji ważniejsze od oczekiwań dotyczących kolejnych decyzji RPP wydaje się zachowanie papierów skarbowych na świecie. Poprawę notowań naszych obligacji w tym tygodniu można wiązać głównie z nastrojami na świecie, zarówno na rynkach długu (poprawiła je decyzja o skupie obligacji skarbowych w USA przez Rezerwę Federalną), jak i na innych rynkach finansowych (wpływając na większą akceptację dla ryzyka). W sumie jednak wydaje się, że w najbliższym czasie trudno liczyć na znaczne zyski z obligacji.

Katarzyna Siwek
Expander

Powiązane:

• • Komentarz Expandera: Frank po 2,75 zł? (13.03.2009)
• • Expander: Warto wziąć kredyt w euro, ale tylko z niską marżą
• • Expander: Spada frank i raty kredytów
• • Expander

Naszemu parkietowi sprzyja na pewno bardzo duża poprawa nastrojów wokół sektora finansowego. Znaczy on na naszym parkiecie wiele. To jednocześnie jest jednak największą słabością wzrostu. Ze statystyk dotyczących odwracania się długotrwałych trendów zniżkowych w Ameryce wynika, że rzadko się zdarza, by w pierwszej fali nowego długoterminowego trendu przewodziła branża, która najmocniej cierpiała podczas bessy. Jednocześnie sporadycznie jest tak, by trend odwracał się w tak gwałtowny sposób, jak ma to miejsce obecnie. By tak mogło się stać, musielibyśmy mieć za sobą falę zniżkową nieuzasadnioną fundamentami gospodarczymi. Należałoby znaleźć przesłanki do uznania trwających od początków tego roku do ubiegłego tygodnia zniżek za bezpodstawne. Takiej tezy nie da się jednak obronić. Większość pojawiających się danych ekonomicznych dotyczących dwóch pierwszych miesięcy tego roku rozczarowywała. Tylko w nielicznych przypadkach mieliśmy wyhamowanie dynamiki pogarszania się sytuacji. Tak było choćby z podawaną wczoraj sprzedażą detaliczną w USA. Wypadła znacznie lepiej od prognoz, co nie zmienia faktu, że w porównaniu z sytuacją sprzed roku malała wciąż w stopniu, niewidzianym od dawna. Nie maleje natomiast dynamika zajęć domów w Ameryce, która w lutym wyniosła 30%, licząc rok do roku i 6% w porównaniu ze styczniem. Najwięksi pożyczkodawcy w USA mają w posiadaniu ok. 700 tys. domów, zajętych ze względu na nie regulowaniem zobowiązań przez dłużników. W IV kwartale ponad 11% z nich podlegało procedurze zajęć domów albo nie spłaciło o czasie przynajmniej jednej raty kredytowej. Trudnościom nie ma się co dziwić. W IV kwartale wartość majątku Amerykanów obniżyła się o rekordowe 5,1 bln USD, do najniższego poziomu od 4 lat - 51,5 bln USD.

Dobrym egzemplifikacją obecnych nastrojów było to, jak tłumaczono wczorajszy rajd w Ameryce. Oprócz deklaracji Bank of America o zyskach wypracowanych w dwóch pierwszych miesiącach tego roku, wskazywano na mniejsze od oczekiwanego cięcie ratingu General Electric. To obrazuje szersze zjawisko, z którym po części już mamy do czynienia, a które może się jeszcze nasilić. Wiadomości będą nadal złe, ale nie aż tak bardzo, jak spodziewają się analitycy i jak to było w poprzednich miesiącach (casus wczorajszej sprzedaży detalicznej w USA). To może być zbyt mało do trwałego ruchu w górę.

Kwestią, która staje w centrum zainteresowania po wczorajszym wzmocnieniu sesji, jest dalszy los złotego. W przypadku kursu CHF/PLN pojawił się pierwszy od dawna pozytywny sygnał, jakim jest przełamanie linii trendu wzrostowego, trwającego od lata ubiegłego roku. To daje nadzieje na zejście notowań w okolice 2,75 zł. Taki sygnał natomiast nie pojawił się na wykresie EUR/PLN, czy USD/PLN. To wskazuje, że dobra sytuacja CHF/PLN jest w dużym stopniu zasługą tego, jak frank jest notowany na świecie. Najpierw, gdy złoty spadał frank zyskiwał, więc jego straty względem naszej waluty były dość ograniczone, teraz gdy złotówka się umacnia frank traci na świecie, co powoduje, że nasza waluta zyskuje wobec niego szybciej niż wobec dolara, czy euro.

Katarzyna Siwek
Expander

Powiązane:

• • Expander: Spada frank i raty kredytów
• • Expander
• • Santander Consumer Bank
• • Pożyczki hipoteczne
• • Oprocentowanie kredytów w CHF

W związku z toczącą się dyskusją na temat terminu przyjęcia przez Polskę euro Expander sprawdził, jaka waluta kredytu hipotecznego – złoty czy euro – może okazać się dla kredytobiorcy korzystniejsza. Sprawdziliśmy, jakie są różnice w wysokości oprocentowania, a także policzyliśmy, ile w sumie spłacą kapitału i odsetek osoby, która dziś zaciągną kredyt w złotych oraz w euro, uwzględniając, że ten pierwszy za kilka lat również stanie się kredytem w euro.

Kluczową sprawą dla oceny opłacalności wyboru kredytu w euro i w złotych będzie to, po jakim kursie Polska wejdzie do strefy euro, a wcześniej, jaki kurs parytetowy zostanie ustalony w okresie pobytu w mechanizmie ERM2. Praktyka krajów, które już przyjęły euro, ostatnio Słowacji, pokazuje, że w okresie pobytu w ERM2 kurs parytetowy może ulec zmianie (korona słowacka umocniła się w czasie pobytu w ERM2 o ok. 20%). Dla potrzeby naszych obliczeń przyjmijmy, że Polska wejdzie do strefy euro po kursie 4 zł za euro, a więc średni kurs do momentu przyjęcia euro może wynieść ok. 4,35 zł. Nastąpi to zgodnie z ostatnimi doniesieniami prasowymi, w styczniu 2014 r. Dla uproszczenia załóżmy również, że w okresie spłaty stopa LIBOR dla euro pozostanie na stałym poziomie, natomiast spread między stopą LIBOR a stopą WIBOR (stopa referencyjna dla kredytów w złotych) będzie stopniowo zmniejszać się w miarę zbliżania się daty akcesji Polski do strefy euro (znowu dla uproszczenia przyjmijmy, że w okresie do stycznia 2014 r. WIBOR będzie równy dzisiejszej średniej stopy LIBOR i WIBOR, czyli wyniesie 3,18%).

Ogromne rozbieżności w ofercie banków

Średnia marża kredytów w euro na kwotę 300 tys. zł (na 30 lat z 25% wkładu własnego) wynosi obecnie ok. 3,76% - wynika z zestawienia Expandera. Utrzymują się jednak znaczne rozbieżności w ofertach poszczególnych banków. Z tego względu lepszą od średniej miarą jest mediana (wartość środkowa), która wynosi 3,08%. Najniższa marża kredytów w euro wynosi obecnie 1,1% i oferuje ją Deutsche Bank. Natomiast najwyższa to aż 6,77% i jest to oferta PKO BP.

Marże kredytów w EUR

Po dodaniu do marż stawki bazowej (LIBOR EUR 3M) na poziomie 1,83% okazuje się, że oprocentowanie kredytu w euro może wynosić od 2,93% aż do 8,6%. Tymczasem oprocentowanie kredytów złotych jest zwykle wyższe i może wynosić od 5,6% do 11,13% (marża od 1,07% do 6,6%, WIBOR 4,53% ). Trzeba jednak zaznaczyć, że kredytobiorca, który zadłuży się w złotych w banku mającym korzystną ofertę może mieć oprocentowanie niższe, niż kredytobiorca w euro, jeżeli wybierze ofertę drogiego banku.

Marża dla euro nie powinna być wyższa, niż możliwa do uzyskania dla kredytu w złotych

Na pierwszy rzut oka atrakcyjniejsze wydają się więc kredyty w euro, gdyż ich oprocentowanie może być niższe. Podejmując jednak decyzję o wyborze waluty kredytu należy pamiętać, że za kilka lat złoty zostanie zastąpiony przez euro. Wtedy kredyty udzielone w złotych staną się kredytami w euro. Marże kredytowe pozostaną jednak na poziomie przyjętym w umowie kredytowej. W rezultacie osoba, która zaciągnie obecnie kredyt w złotych z marżą wynoszącą np. 2% za kilka lat będzie spłacała kredyt w euro z taką właśnie marżą. Nie jest więc zbyt rozsądne zaciąganie kredytu w euro z marżą znacznie wyższą niż ta, jaką możemy obecnie uzyskać wybierając kredyt w złotych.

Osoba, która zaciągnie obecnie kredyt w euro na kwotę 300 tys. zł z przeciętną (medianą) marżą wynoszącą 3,08% (oprocentowanie kredytu wynosi 4,91%) spłaci w sumie ok. 549,9 tys. zł.

Dla porównania osoba, która zaciągnie kredyt w złotych z marżą 1,94% przez pięć lat funkcjonowania złotego spłaci w sumie 97,9 tys. zł. Przez kolejnych 25 lat, kiedy będzie już w naszym kraju funkcjonowało euro, kredytobiorca – przy założeniu stałości LIBOR EUR na obecnym poziomie - spłaci ok. 417,8 tys. zł. W sumie spłaci więc 515,7 tys. zł. To mniej niż wyniosła suma rat kredytu w euro.

Przyczyną tego zjawiska jest znacznie wyższy poziom marży kredytu w euro. Jeśli jednak kredyt w euro zostanie zaciągnięty z najniższą rynkową marżą wynoszącą obecnie 1,1% to suma rat wyniesie 408,7 tys. zł. Wynik obliczenia dowodzi, że zastanawiając się dziś nad wyborem między złotym a euro większą wagę należy przywiązywać do poziomu marż niż do obecnego oprocentowania kredytu. Kredyt w euro jest korzystny tylko pod warunkiem, że jego marża jest stosunkowo niska, czyli zbliżona do marż kredytów w złotych.

Wkład własny

Rozważając zaciągnięcie kredytu w euro należy jednak pamiętać nie tylko o oprocentowaniu, czy marży, ale także o wymaganiach dotyczących wkładu własnego oraz o zdolności kredytowej. W przypadku kredytów w złotych w większości banków można uzyskać go nie posiadając wkładu własnego. Natomiast kredyty w euro na 100% wartości nieruchomości udziela tylko pięć banków. Średni wymagany wkład własny to 20%. Najbardziej rygorystyczny Santander Consumer Bank wymaga aż 40%.

Maksymalny stosunek kwoty kredytu w euro do wartości nieruchomości

Również zdolność kredytowa w przypadku kredytu w euro jest dużo niższa niż kredytów w złotych. 4-osobowa rodzina o dochodach 3500 zł netto może liczyć na kredyt w euro w kwocie od 106 tys. zł do 304 tys. zł w zależności od banku. Natomiast w przypadku kredytów w złotych może ty buyć od 106,4 do 333 tys. zł.

Zdolność kredytowa

Katarzyna Siwek, Jarosław Sadowski
Expander

Powiązane:

• • Expander: Spada frank i raty kredytów
• • Expander
• • Oprocentowanie kredytów w EUR
• • Oprocentowanie kredytów w EUR
• • Open Finance